Mẹ tôi năm nay đã ngoài 60, sống ở quê, làm bạn với mảnh vườn và đàn gà. Từ khi tôi sinh con đầu lòng, bà khăn gói ra thành phố chăm cháu suốt nửa năm. Ngày mới đến, mẹ còn mũm mĩm, da dẻ hồng hào, ấy vậy mà khi về, tôi thấy bà gầy rộc đi, mất hẳn 5 cân thịt.
Tôi thương mẹ vô cùng. Suốt sáu tháng, bà chẳng nề hà chuyện gì: từ thay tã, ru ngủ, nấu cháo, cho đến dọn dẹp nhà cửa, lo cơm nước cho cả nhà. Chồng tôi đi làm về là có cơm ngon canh ngọt, vậy mà chưa từng nói với mẹ tôi được một lời cảm ơn tử tế.
Ngày bà về, tôi dúi vào tay mẹ hai triệu: “Mẹ cầm đi, coi như con gửi mẹ tiền tàu xe với ít tiền tiêu vặt.” Mẹ tôi xua xua tay: “Thôi, mẹ có thiếu thốn gì đâu, mẹ chăm cháu chứ có phải đi làm thuê đâu.” Tôi cố nhét vào túi bà: “Mẹ không cầm là con giận đấy.”
Chuyện tưởng kết thúc ở đó. Nào ngờ, tối hôm ấy chồng tôi thấy mẹ đếm tiền liền buông một câu mỉa mai:
“Nuôi cháu mà cũng phải trả công, đúng là chẳng ai làm gì miễn phí cả.”
Tôi nghe mà sôi máu. Đó là mẹ tôi – người phụ nữ cả đời tảo tần vì con vì cháu, không quản cực khổ từ quê lên giúp con gái. Còn anh – chồng tôi – không góp được một ngày trông con, vậy mà còn nói ra những lời cay nghiệt.
Tôi không nói gì lúc đó, chỉ lặng lẽ vào phòng, lấy ra một tập giấy tờ để trên bàn ăn. Tối muộn, khi con đã ngủ, tôi đưa cho anh:
“Anh xem đi. Đây là bảng chi tiêu chi tiết từ ngày mẹ lên tới nay. Tiền ăn uống, điện nước, bỉm sữa cho con, cả tiền viện phí hôm con bị sốt cao phải nhập viện – tất cả đều do một tay em và mẹ lo. Mẹ không những chăm con anh, lo cơm nước cho anh, mà còn phải nghe những lời vô ơn thế này từ con rể.”
Anh cầm tập giấy, nhìn từng dòng mà mặt tái dần. Tôi nói tiếp:
“Còn đây là hóa đơn từ bệnh viện hôm mẹ bị tụt huyết áp, cũng do làm việc quá sức. Lúc đó anh ở đâu? Mẹ không nói, không trách, chỉ cười và bảo ‘miễn là cháu khỏe’. Vậy mà giờ anh nói bà nhận tiền là vì tính toán à?”
Chồng tôi không nói thêm lời nào. Anh gập tập giấy lại, ngồi im lặng cả buổi tối. Đó là lần đầu tiên tôi thấy anh im lặng đến vậy.
Sáng hôm sau, anh dậy sớm nấu cháo, gói đồ quê cho vào túi, rồi đèo tôi và mẹ ra bến xe. Trước khi mẹ lên xe, anh lí nhí nói:
“Mẹ, con xin lỗi… Con sai rồi.”
Mẹ tôi chỉ mỉm cười hiền hậu: “Có con biết nhận sai là mẹ mừng rồi.”
Xe rời bến, tôi nhìn mẹ gầy gò ngồi trong khoang, lòng vừa thương vừa xót. Tôi biết, dù có gửi mẹ bao nhiêu tiền cũng không thể đền đáp hết công ơn. Nhưng ít ra, tôi sẽ không để ai – kể cả chồng mình – xúc phạm đến sự hy sinh thầm lặng ấy.